Interview met Jeroen Kampkes, lid van de Raad van Bestuur van Mondriaan

Mondriaan is een grote organisatie voor geestelijke gezondheidszorg in Zuid-Limburg. De organisatie helpt mensen van alle leeftijden, van kinderen tot ouderen, met psychische problemen. Dat gebeurt meestal thuis, in de eigen omgeving van cliënten, maar wanneer nodigook in een kliniek. “Veel mensen die bij ons aankloppen hebben te maken met meerdere uitdagingen tegelijk,” vertelt het bestuurslid van Mondriaan. “Juist daarom is het belangrijk om breed te kijken naar wat iemand nodig heeft om weer grip te krijgen op het leven.”

Kijken naar wat wél goed gaat
“Als je alleen praat over wat er misgaat, kom je vaak niet verder,” zegt hij. “Positieve Gezondheid helpt om het gesprek te voeren over wat wél goed gaat en wat iemand belangrijk vindt in het leven. Het geeft ruimte om te ontdekken hoe iemand met moeilijke situaties omgaat en waar de kracht zit om weer vooruit te komen.”

Die manier van kijken is volgens hem essentieel in de geestelijke gezondheidszorg. “Soms heb je gewoon een ander perspectief nodig. Niet de diagnose centraal stellen, maar het leven van de persoon. Door samen te zoeken naar wat helpt, ontstaat meer veerkracht en zelfstandigheid.”

Waarom Limburg dit nodig heeft
“Veel problemen horen bij het leven. Daarin is Limburg niet anders dan de rest van Nederland,” vertelt hij. “Je hebt niet altijd een specialist nodig, maar bijvoorbeeld iemand die met je meedenkt over hoe je ermee om kunt gaan. Iemand die niet alleen kijkt naar klachten, maar naar jou als mens. Dat is precies waar Positieve Gezondheid bij helpt.”

Hij verwijst naar het Transformatieplan Mentale Gezondheid, waar Mondriaan één van de kartrekkers van is. “Dat plan benadrukt dat we samen op een andere manier voor elkaar kunnen zorgen. We zetten in op preventie, op vroegsignalering en op herstel, met hulp van ervaringsdeskundigen. Net als bij Positieve Gezondheid gaat het om het voeren van een ander gesprek — niet over wat er mis is, maar over wat iemand nodig heeft om verder te kunnen.”

Van visie naar dagelijks werk
Binnen Mondriaan is Positieve Gezondheid stevig verankerd in de organisatie. “Iedere nieuwe medewerker, of je nu in de zorg werkt of op kantoor, krijgt uitleg over Positieve Gezondheid tijdens de introductie. Zo maken we deze manier van denken normaal binnen onze organisatie.”

Ook medewerkers die direct contact hebben met cliënten krijgen extra training. “We willen dat zij het gedachtegoed van Positieve Gezondheid echt kunnen toepassen in hun gesprekken. Het staat niet alleen in onze beleidsplannen. We brengen het ook in de praktijk. Dat is waar het verschil wordt gemaakt.”

In gesprek over wat echt belangrijk is
De aanpak van Mondriaan is concreet en dichtbij. “We gebruiken de taal van Positieve Gezondheid actief in onze gesprekken. Dat betekent dat we vragen stellen die verder gaan dan de klacht of de diagnose. Wat doet ertoe voor jou? Waar haal je energie uit? Wat wil je behouden of versterken in je leven? Dat zijn de gesprekken die perspectief bieden en mensen weer in beweging brengen.”

Kansen voor Limburg
Volgens hem liggen er grote kansen als Limburg nog meer inzet op welzijn en veerkracht. “We zijn goed op weg, maar we kunnen nog meer doen om ook mensen te bereiken die (nog) geen hulp nodig hebben. Positieve Gezondheid moet niet alleen taal voor een gesprek zijn tussen zorginstellingen, maar vooral met de mensen in Limburg zelf. Gezondheid en veerkracht beginnen in de wijk, op school, op het werk: overal waar mensen samenkomen.”

Toekomstbeeld: minder zorg, meer veerkracht
Als hij vooruitkijkt, is zijn wens helder: “Over vijf jaar hoop ik dat minder mensen specialistische zorg nodig hebben, omdat ze eerder en beter geholpen worden om met tegenslagen om te gaan. Dat is niet alleen beter voor de zorg, maar vooral voor de mensen zelf. Hoe eerder we het gesprek aangaan over wat iemand nodig heeft om gezond en veerkrachtig te blijven, hoe groter de kans dat iemand zijn eigen leven weer kan vormgeven.”

Tot slot: gewoon betere zorg
“Positieve Gezondheid is geen mooie praat of tijdelijke hype,” besluit hij. “Het is gewoon betere zorg: zorg die echt aansluit bij wat mensen nodig hebben in hun leven. Door samen te werken, te luisteren en de mens centraal te zetten, kunnen we in Zuid-Limburg het verschil maken. Voor elkaar, en met elkaar.”